İstehsalat və iş mühitində zərərli qazların, tüstünün və toz hissəciklərinin tutulması təhlükəsizliyin təmin edilməsi üçün vacibdir. Bu məqsədlə istifadə olunan yerli sorucu havalandırma (LEV) və filtrasiya sistemləri enerjiyə əhəmiyyətli dərəcədə ehtiyac duyur.

Kiçik laboratoriyalardan tutmuş böyük fabriklərə qədər müxtəlif obyektlərdə havalandırma və toz tutma sistemlərinin enerji sərfiyyatını azaltmaq mümkündür. Xüsusilə avadanlıqların fasiləsiz işləməsinə ehtiyac olmayan hallarda düzgün layihələndirmə və idarəetmə enerji xərclərinin əhəmiyyətli dərəcədə azalmasına kömək edir.

1. Zərərli maddələri mənbədə tutun və avtomatik klapanlardan istifadə edin

Zərərli qaz, tüstü və tozun birbaşa yarandığı mənbədən tutulması onların işçilərin nəfəsalma zonasına çatmasının və ətraf mühitə yayılmasının qarşısını almağın ən effektiv üsullarından biridir.

Sorucu nöqtələri yalnız ehtiyac yarandıqda aktiv olmalı və hava axını optimal səviyyədə saxlanmalıdır. Bu məqsədlə hava axınını idarə edən klapanlardan istifadə olunur.

Əl ilə idarə olunan klapanlar bəzən vaxtında açılmaya və ya bağlanmaya bilər. İş yükünə uyğun avtomatik idarə olunan klapanlar isə sistemin yalnız lazım olan hissələrinin işləməsini təmin edir. Nəticədə enerji sərfiyyatı azalır və sistem daha səmərəli fəaliyyət göstərir.

2. Hava kanallarını düzgün ölçüləndirərək hava axınını optimallaşdırın

Çirklənmiş hava sorucu nöqtədən filtrasiya qurğusuna hava kanalları vasitəsilə daşınır. Kanallarda toz və hissəciklərin yığılmasının qarşısını almaq üçün kifayət qədər hava sürətinin təmin edilməsi vacibdir.

Bəzi istehsalat sahələrində bir neçə sorucu nöqtə mövcud ola bilər, lakin onların hamısı eyni vaxtda istifadə edilmir. Buna görə hava kanalı sistemi real iş yükünə uyğun layihələndirilməlidir.

Düzgün ölçüləndirilmiş hava kanalları kifayət qədər hava sürətini təmin etməklə yanaşı, lazımsız enerji sərfiyyatının da qarşısını alır. Bu, həm sistemin səmərəliliyini artırır, həm də uzunmüddətli istismar xərclərini azaldır.

3. Filtrlərdə təzyiq itkisini aşağı səviyyədə saxlayın

Hava kanallarından keçən çirklənmiş hava filtrasiya qurğusuna daxil olur. Filtrin düzgün seçilməsi və ölçüləndirilməsi enerji səmərəliliyi baxımından mühüm əhəmiyyət daşıyır.

Filtr sistemi eyni anda istifadə olunan sorucu nöqtələrin sayına uyğun seçilməlidir. Lazımsız dərəcədə yüksək hava axını və nəqliyyat sürəti filtrdə təzyiq itkisini artıraraq daha çox enerji sərfiyyatına səbəb ola bilər.

Bundan əlavə, süzüləcək toz və hissəciklərin növünə uyğun filtr materialından istifadə etmək vacibdir. Düzgün filtr seçimi təmizlənmə prosesini asanlaşdırır, təmizləmə tezliyini azaldır və filtrin xidmət müddətini uzadır.

Avtomatik və tələbə uyğun sıxılmış hava ilə təmizlənən filtr sistemləri enerji sərfiyyatını azaltmağa və filtrin optimal vəziyyətdə saxlanmasına kömək edir.

4. Ventilyator sistemində dəyişən sürət idarəetməsindən istifadə edin

Toz və tüstü sorucu sistemlərində ən böyük enerji qənaəti potensialı ventilyatorun düzgün idarə olunmasındadır.

Ventilyatorun iş yükündən asılı olmayaraq daim tam sürətlə işləməsi lazım olandan artıq hava axını yaradır. Bu isə enerji itkisinə, filtrin daha tez çirklənməsinə və avadanlığın əlavə aşınmasına səbəb olur.

Dəyişən sürət ötürücüsü (VSD), dəyişən tezlikli ötürücü (VFD) və ya inverter vasitəsilə ventilyatorun sürətini real hava tələbatına uyğun tənzimləmək mümkündür.

Bu texnologiya kanal sistemində təzyiqi nəzarətdə saxlamağa və ventilyatorun yalnız tələb olunan gücdə işləməsinə imkan verir. Nəticədə:

• Enerji sərfiyyatı azalır;
• Filtrlərin xidmət müddəti uzanır;
• Səs-küy səviyyəsi aşağı düşür;
• Kondisionerləndirilmiş havanın lazımsız xaric edilməsi azalır;
• Ümumi istismar xərcləri optimallaşdırılır.

Nəticə

Yerli sorucu havalandırma sistemlərində enerji itkilərini azaltmaq üçün yalnız bir komponentə deyil, bütün sistemin düzgün layihələndirilməsinə diqqət yetirmək lazımdır.

Zərərli maddələrin mənbədə tutulması, hava kanallarının düzgün ölçüləndirilməsi, filtr təzyiq itkisinin azaldılması və ventilyatorların dəyişən sürət texnologiyası ilə idarə olunması enerji səmərəliliyinin əsas şərtləridir.

Düzgün qurulmuş və idarə olunan havalandırma sistemi həm iş mühitinin təhlükəsizliyini təmin edir, həm də enerji xərclərini və texniki xidmət ehtiyaclarını əhəmiyyətli dərəcədə azaldır.